Search News and Articles
Verwarring rond procedures voor noodgebouwen eindelijk voorbij
Raad van State schept duidelijkheid over vraag of gemeente snel vergunning mag geven
Aike Kamphuis
Sinds anderhalf jaar was onduidelijk of een tijdelijk noodgebouw, in strijd met een bestemmingsplan, kon worden toegestaan met de korte tijdelijke ontheffingsprocedure of dat een lange (bestemmingsplan)procedure nodig was. Rechters waren het niet met elkaar eens. Ruim een week geleden hakte de Raad van State de knoop definitief door; voor noodgebouwen is de korte procedure voldoende.
Tot juli 2008 was er geen discussie. Een noodgebouw kon in strijd met het bestemmingsplan worden gebouwd met een tijdelijke ontheffing van de gemeente. Deze lichte ontheffingsprocedure was genoeg, zolang maar zeker was dat de afwijking maximaal vijf jaar zou duren. De gemeente moest de maximale looptijd met concrete, objectieve gegevens aantonen.
Met de nieuwe Wet ruimtelijke ordening (Wro) ontstond verwarring, omdat een tijdelijke ontheffing van een bestemmingsplan alleen mogelijk is bij een tijdelijke behoefte. Sommige rechters vonden dit alleen een tekstuele wijziging en stonden noodgebouwen met de korte procedure nog steeds toe. Anderen oordeelden dat de tijdelijke ontheffingsprocedure alleen mocht als gemeenten niet alleen bewezen dat de afwijking tijdelijk is, maar ook konden aantonen dat er slechts tijdelijk behoefte aan de afwijking bestond.
Zo vernietigde de rechter in Utrecht een tijdelijke ontheffing voor de bouw van een jongerenopvang. Vast stond dat dit noodgebouw de periode moest overbruggen totdat de nieuwe huisvesting klaar was. Om het noodgebouw te realiseren, had de gemeente volgens de rechter niet mogen volstaan met een tijdelijke ontheffing, maar een tijdrovender besluit moeten nemen of het bestemmingsplan moeten aanpassen.
Op 17 maart heeft de hoogste bestuursrechter, de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State, de Utrechtse uitspraak vernietigd. Noodgebouwen die tijdelijk voorzien in een permanente behoefte, kunnen volgens de Raad van State wel degelijk met een tijdelijke ontheffing van het bestemmingsplan worden gebouwd. De ruzie tussen de verschillende rechters is daarmee beslecht. Er is weer duidelijkheid voor iedereen.
Aike Kamphuis is advocaat Omgevingsrecht bij Lexence te Amsterdam.